Reiskostenvergoeding, loonkostenvoordelen, WIA en WW: op het gebied van werk staan er voor 2027 verschillende wijzigingen op de agenda. Sommige raken direct de portemonnee, andere gaan over de regels rond arbeidsongeschiktheid en werkloosheid. Een overzicht van de belangrijkste punten.
Let op: niet alle voorstellen zijn definitief. Ze worden pas definitief na goedkeuring door de Tweede en Eerste Kamer.
Reiskosten en personeelskorting: meer ruimte, maar ook een beperking
De onbelaste reiskostenvergoeding gaat mogelijk omhoog naar € 0,25 per kilometer, tegenover € 0,23 nu, met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026. Dit geldt voor woon-werkverkeer en andere zakelijke kilometers, ongeacht de manier van reizen. De verhoging is geen verplichting: werkgever en werknemer kunnen ook afspreken deze alleen voor de toekomst toe te passen, of helemaal niet. Hetzelfde forfait van € 0,25 gaat ook gelden voor onder meer de aftrekbare reiskosten van IB-ondernemers en een aantal fiscale regelingen rond zorg- en vrijwilligersvervoer.
Personeelskorting op producten uit het eigen bedrijf, zoals boodschappen, kleding, elektronica of verzekeringspremies, wordt per 1 januari 2027 anders belast. Dit voordeel valt voortaan onder de vrije ruimte van de werkkostenregeling. De huidige gerichte vrijstelling, tot 20% van de waarde met een maximum van € 500,- per jaar, komt volgens het voorstel te vervallen.
Loonkostenvoordelen en werken met een arbeidsbeperking
Het loonkostenvoordeel (LKV) oudere werknemer is per 2026 al afgeschaft; door overgangsrecht lopen de laatste uitbetalingen nog door tot in 2027. Een andere wijziging is voor de praktijk relevanter: nu vervalt het recht op LKV nog regelmatig bij een overgang van onderneming, terwijl de Hoge Raad in 2024 al oordeelde dat dit recht juist zou moeten doorlopen. Vanaf 2027 loopt het LKV voortaan door bij de nieuwe werkgever, voor de resterende duur, ongeacht de reden van de baanwisseling.
Ook rond het werken met een arbeidsbeperking verandert er het nodige. Er komt een nieuwe banenafspraak tussen kabinet en sociale partners, waarin de ondersteuningsbehoefte van de betrokkene centraal komt te staan; de Tweede Kamer hoort hier meer over in het najaar van 2026. Op kortere termijn wordt de doelgroep al verbreed en komt loonkostensubsidie ook beschikbaar binnen de WIA, de WW en de Wajong. Loondispensatie in de Wajong verdwijnt en wordt vervangen door loonkostensubsidie, zodat de instrumenten om verminderde loonwaarde te compenseren meer op elkaar gaan lijken.
Eén voornemen gaat overigens niet door: er komt geen apart arbeidsongeschiktheidscriterium voor mensen die met loonkostensubsidie werken. Kunnen zij door ziekte hun werk niet meer doen, dan worden zij voor de WIA gewoon volledig arbeidsongeschikt beoordeeld.
Arbeidsongeschiktheid: meerdere regelingen in beweging
Bij ontslag na langdurige arbeidsongeschiktheid bestaat een compensatieregeling voor de transitievergoeding. Het kabinet wil deze per 2028 volledig afschaffen, wat de kosten rond langdurig verzuim kan verhogen.
Daarnaast overweegt het kabinet, in overleg met vakbeweging en werkgevers, om de IVA en het bijbehorende duurzaamheidscriterium in de WIA af te schaffen. Dit staat in het coalitieakkoord, maar de uitwerking moet nog volgen.
Positiever nieuws: de eerder aangekondigde verlaging van het maximumdagloon met 20% wordt teruggedraaid. Het verzekerde inkomen onder de WIA, de WAO, de ZW, de WW en de verlofregelingen blijft daardoor op het bestaande niveau.
Ook het afschaffen van de tegemoetkoming voor arbeidsongeschikten schuift op, van 2028 naar 2029. Mensen met een IVA-, WGA-, WAO-, WAZ- of Wajong-uitkering ontvangen deze tegemoetkoming dus ook in 2028 nog gewoon.
Voor mensen van wie het dagloon in het verleden verkeerd is vastgesteld, komt er een vergoedingsregeling. Zij krijgen een nieuwe vaststelling van hun uitkering en voor het verleden een eenmalige vergoeding in plaats van een nabetaling, zodat dit geen negatieve gevolgen heeft voor toeslagen. De regeling geldt voor dagloonfouten uit 2020 tot en met 2024, indexatiefouten uit 2006 tot en met 2022, en voor bepaalde loonloze tijdvakken vanaf eind 2023 of medio 2024.
Tot slot verandert er iets in de uitvoering: UWV werkt sinds april 2026 met een verplicht standaardaanvraagformulier voor WIA-herbeoordelingen, en er komen scherpere voorwaarden voor het aanvragen daarvan. Ook bij de WAO en de WGA verandert de manier van beoordelen: bij het zogeheten fictieve tweede recht in de WAO vervalt de beoordeling door een verzekeringsarts, wat tot hogere uitkeringen kan leiden, en de referte-eis voor de loongerelateerde WGA-uitkering wordt waar mogelijk geautomatiseerd getoetst. De eis zelf blijft in beide gevallen ongewijzigd, alleen de beoordeling wordt sneller.
WW: verkorting van de duur blijft nog even uit
De eerder aangekondigde inkorting van de maximale WW-duur, van 24 naar 12 maanden, wordt met een jaar uitgesteld tot 2029. Voorlopig blijft de maximale WW-duur dus 24 maanden.
Verder wordt het eenvoudiger om een WW-uitkering op eigen verzoek te beëindigen, in alle gevallen en op een eenvoudige manier. Ook komt er ruimte om bij een calamiteit in de persoonlijke sfeer, zoals een uitvaart of mantelzorg, enige tijd met behoud van uitkering in het buitenland te verblijven. Beide wetswijzigingen worden momenteel voorbereid door het ministerie van SZW.
